14
Aug-2014

Wie niet weg is is gezien

blog   /  

IMG_1215Mediacircus. Hoe ontstaat zoiets. Een jaar geleden werd ik benaderd om te figureren in een serie portretjes over Hardlopen als Religie in een bijlage van dagblad Trouw, het was omdat twee mensen uit de hardloopwereld onafhankelijk van elkaar mijn naam noemden dat journalist Stefan Verseput bij mij zijn verzoek deed. Noem het toeval. Ik voelde me zwaar vereerd dat ik als blootsvoets loper een pagina mocht delen met o.a. Wilma Dierx en antwoordde “ja”. Toen bleek dat Stefan oren had naar het toen aanstaande avontuur van de zwerfafvalreis werd ook de verwijzing naar annelooptlangzaamhard.nl genoteerd. In de overtuiging* dat een beetje aandacht voor mijn initiatief geen kwaad kon was ik daar blij mee. Wist ik veel dat ik in de vorm van een hardlopend kruisbeeld de héle linkerpagina zou vullen. Wat ik ook niet wist is dat zo’n bijlage in een landelijk dagblad de input vormt voor tout media-land, sindsdien ontvang ik regelmatig verzoeken om een interview hier en een foto daar.

Nu ik er op terugkijk vraag ik me af hoe het komt dat ik in de aanloop naar de reis vond dat het nodig was om heel mijn netwerk op te roepen om vooral aandacht te schenken aan mijn initiatief. Waarom meende ik een perspagina nodig te hebben (zo een waar journalisten achtergrondinformatie en foto’s vinden). Wat maakte dat ik dankbaar(!) gebruikmaakte van de expertise van een pr-bureau. Lokale krantenredacties werden voorzien van persbericht en aankondiging van mijn komst naar de betreffende gemeente. Waarom?

Geloof je het als ik zeg dat ik er geen zinnig antwoord op heb. “Ik stond er niet bij stil” is al wat me te binnen schiet. Naïef. Wat niet betekent dat er geen onderliggende verklaring is voor mijn gedrag, die is er wel. De overtuiging* dat publiciteit nodig/wenselijk/onmisbaar is is niet zozeer een persoonlijke als wel een algemeen maatschappelijke. We denken allemáál in termen van aandacht. Vóór 1951 was het een zaak van krant en tijdschrift, ná die tijd werd het bijzonder om op televisie te verschijnen en bijzonder-zijn dat wil toch iedereen!? Anno 2014 is TV nog nét geen verleden tijd en dankzij het wereldwijde web met youtube, wordpress, twitter en facebook genereert de vertelkracht van (eigen) media bergen van aandacht. Die aandacht kan gericht worden op een bepaald onderwerp zoals onlangs bijvoorbeeld #MH17 of op een bepaald persoon: de Bekende Nederlander. We zijn opgegroeid in de overtuiging dat (media-) aandacht goed is, we nemen iets of iemand serieuzer als het gedrukt staat, uitgezonden wordt, viral, trending of geliked is. Tel daar bij op hoezeer we gehersenspoeld zijn door reclame en marketing-denken en het is geen wonder dat bij initiatieven zoals het mijne ‘publiciteit’ het eerste is waar we aan denken. Ik ook, Brutus.

IMG_3051Als Alice in Wonderland bevind ik me plotseling in een andere wereld. Telkens is er die verbazing (geïnteresseerd, in mij?). Herhaaldelijk word ik overrompeld (programmamakers kunnen drammerig zijn), ik voel me soms vereerd maar vaker nog voel ik me verward. Mijn reacties zijn onbezonnen (ik zeg ook maar wat) en bij tijd en wijle ervaar ik al die aandacht als totaal ongewenst. “Ja maar Anne wat miep je nou, je roept het toch over jezelf af met je website en je persberichten en die tv-programma’s. Je vráágt er toch om!?” Euhhh… nee, ja, misschien, weet ik veel.

Ik voel het maar kan het niet verwoorden, een onbehaaglijke knoop in m’n maag. Het duurt en het duurt, de onbehaaglijkheid groeit uit tot chagrijn maar braaf als ik ben (ahum) komt het lange tijd niet in me op om anders dan ‘okee’ te antwoorden op interview-verzoeken van krantenschrijvers of radioreporters. Het is een pientere vriendin die me wijst op de mogelijkheid om zelf de regie in handen te houden door selectief te zijn en nee te zeggen als het me niet uitkomt. Nou ja zeg! Dat ik dat niet zelf bedacht! Zo simpel kan het zijn.

IMG_7591Zo simpel is het niet. Niet helemaal. Soms lukt het me om op een verzoek alert én assertief met ‘nee dankjewel’ te reageren. Waarom niet ‘ja graag’? Uit de vragen die me gesteld worden leer ik dat er journalisten bestaan die zich niet of nauwelijks voorbereiden en er simpelweg van uitgaan dat ik wél tijd en moeite wil steken in het beantwoorden van hun vragen naar de bekende weg, zo’n interview voelt als een exercitie op een brug met ongelijke leggers. Voor een a-sportieveling als ik is dat geen fijn gevoel kan ik jullie toevertrouwen. Ja zeg ik aarzelend tegen verzoeken voor een uitgebreid artikel in het kader van een thema, zoals bijvoorbeeld Gezond.nu, Libelle en Genoeg. Deze interviews kenmerken zich door een gebrek aan hijgerigheid, het zijn vraaggesprekken met de nadruk op gesprek en ze gaan over méér dan zwerfafval of blote voeten. Na afloop voel ik me gehoord en ben ik benieuwd naar het eindresultaat.

Ondertussen worstel ik nog steeds met die knoop in m’n maag. Aandacht. Veel mensen zoeken het op, vragen erom. Wat stelt het voor. Wat moet ik ermee. Hoe krijg ik er grip op. Moet ik er wel grip op wíllen krijgen, is loslaten geen optie? Het is me meerderde keren ingefluisterd om die interviews te gebruiken voor mijn eigen agenda. “Strategisch denken, Anne, beantwoord de vragen op zo’n manier dat jouw punt gemaakt wordt.” Hmm. Mijn agenda. Heb ik een agenda dan? En een punt? Strategisch denken… la me nie lachen! Het is meestal de journalist die me in de mond legt dat ik zeker wel op zoek ben naar donateurs van logies of geld. “O. Ja, dat zou fijn zijn”, beaam ik dan schoorvoetend. Anne! Je hebt een podium! Hoe kun je er zo achteloos mee omgaan!

Hardop denkend: ben ik liever onzichtbaar dan? Nee, doe niet zo gek. Elk mens wordt graag gezien, ik evengoed. Misschien zit het ‘m in de manier waarop? Is het een kwestie van wennen of van oefenen? Maakt het (mij) uit hoe er naar mij gekeken wordt? Dit spelletje vraag en antwoord kan ik eindeloos herhalen maar het doet hoegenaamd niets voor de knoop in m’n maag.

Aandacht. Toon Eerdekens doet er een moord voor. Nou ja, niet letterlijk en zover ik weet ook figuurlijk (nog) niet. Het gaat hem daarbij niet om zijn persoon, nee, Toon vraagt aandacht voor de ramp die het tomeloos produceren van wegwerpplastic is. Jaar in jaar uit spant hij zich in, kosten noch moeite worden gespaard, zijn werk kan onmogelijk publieker dan het is: langs wegen, op pleinen, in musea, op straat. Hij verkoopt geen onzin. Toon toont ons dat wat we niet willen horen, niet willen zien en waarover we niet willen spreken. Ik ben onvoorwaardelijk fan.

Toon Eerdekens geeft er de brui aan

Het gebrek aan gehoor maakte dat Toon er de brui aan gaf (lees het artikel), maar tot mijn grote vreugde kruipt zijn bloed waar het niet gaan kan en is Toon opnieuw ten strijde getrokken. Schiet u bij het lezen de gedachte aan Don Quichot te binnen, bedenk dan ook dat zijn geestesvader, Miguel de Cervantes, met dit vernuftige personage op de proppen kwam om de broodnodige maatschappij-kritiek te kunnen leveren. Me dunkt dat er in de (verpolitiekte) wereld van de verpakkingsindustrie en afvalinzamelaars voor elke zichzelf respecterende onderzoeksjournalist voldoende ‘scoop’ te halen is. Voor wie daar aan twijfelt, luister nog eens naar deze reportage van Argos.

Aandacht. Ook Peter Smith kan het goed gebruiken. Voor zijn jongste project, de Plastic Madonna, vraagt hij om hulp van heel veel mensen, in Nederland én in Brazilië. Ik steun hem van harte op deze Olympische missie.

plastic-madonna-logo-6-maart

Nu ik dit zo opschrijf valt me ineens te binnen dat er nog een puntje meespeelt, dat van een boodschap. Toon en Peter hebben beiden een missie. Die missie willen ze uitdragen, door een groot bereik hopen ze zoveel mogelijk mensen te beïnvloeden. Het zijn de brengers van een boodschap. Desgevraagd is mijn antwoord: “Boodschappen? Die doe ik bij de super.” Een reactie zo flauw dat geen persmuskiet ‘m noteert. Het woord alleen al heeft op mij een vergelijkbaar effect als dat van ‘inspiratie’, ik krijg er pukkeltjes van. Een mening, ja, die heb ik. Zoals elke Nederlander kan ik overal en nergens iets van vinden. Toevallig weet ik inmiddels heel wat over zwerfafval en aanverwante zaken en ja, daar heb ik dus een mening over. Maar daarmee is nog niet gezegd dat ik de behoefte voel om die mening altijd en overal te ventileren. Een missie dan? Ja nou en of heb ik een missie. Een heel persoonlijke. Daar valt weinig aan uit te dragen want mijn missie is niet jullie missie. Ik heb de wereld niets te brengen anders dan mijzelf.

Bijzonder. Jeetje er vallen me steeds nieuwe woorden in, de tubes anti-pukkeltjes crème zijn niet aan te slepen. Het is met dank aan Rick Claassen dat ik een klein stukje van de knoop in m’n maag kan ontwarren. Rick is van allerlei van zichzelf en bovendien is hij een van de mensen die mij uitnodigden om te komen logeren. Het gaat jullie niets aan waar we tijdens mijn bezoek over spraken, maar wat ik wel met jullie wil delen is deze ontdekking: reacties als “O wat geweldig, hoe bijzonder” zijn weliswaar positief van intentie, maar herbergen tegelijkertijd een avers effect. Alle goede bedoelingen ten spijt horen wij de onderliggende betekenis als zijnde ‘je bent anders, speciaal, buitengemiddeld’ en dat is nou precies waar zowel Rick als ik niet op uit zijn. We mogen misschien enigszins ongebruikelijk zijn in onze manier van doen maar we willen niet buiten de groep geplaatst worden, ook wij zijn immers kudde-dier van nature. Ik ben liever bijziend dan bijzonder.

Zien en gezien worden. Net nu ik na 50 jaar leven tot ontdekking ben gekomen dat ik tevreden mag zijn met mezelf (joepie!) is het deze zwerfafvalreis die maakt dat ik geconfronteerd word met de kijk van de ander. Daarmee doel ik niet op hoe mensen tegen dezelfde zaken anders aankijken, nee ik bedoel daarmee dat ik aan den lijve ondervind dat mensen op een bepaalde manier tegen míj aankijken. “Kom nou Anne, heb je daar nooit eerder bij stilgestaan?” Jawel, natuurlijk heb ik me weleens druk gemaakt om wat anderen van me vonden, in mijn tienerjaren deed ik niet anders (puberaal onzeker in de gloria) maar om nou te zeggen dat ik in latere jaren voor mijn handelen vooraleerst de goedkeuring zocht van anderen… neuh. Wat ik wel deed? Mezelf bekritiseren. De lat zó hoog leggen dat zelfs Nadine Broersen er niet overheen zou komen. Zuchten naar perfectie. Neem van mij aan dat in al die zelfreflectie verrekte veel tijd en energie gaat zitten. Voor niks? Nee, voor niks gaat de zon op. Ook negatief navelstaren heeft z’n  positieve kanten. Maar sinds de start van het grote avontuur zijn het ineens de ogen van anderen die op me gericht zijn. Moeder! Hellup! Ze kijken naar m’n navel!

IMG_7592

Wat valt er te zien? Niks dan navel want bij het schrijven van deze zin voel ik hoe die onbehaaglijke knoop in m’n buik als een suikerklontje in hete thee oplost. Het zal me benieuwen of het eerstvolgende media-contact me zoeter zal smaken.

 

1

 likes / 4 Comments
Deel dit bericht:
  1. Dorie /

    Hoi Anne, voel wat je voelt en doe er je eigen ding mee. Je HEBT ALLEEN VERPLICHTINGEN AAN JEZELF :) en dat is zorgen dat die knoop definitief wegblijft.
    Lieve groetjes, Dorie, vriendin van/ en zelf ook een trouwe fan.

  2. Frans /

    Goede beslissing Anne jij moet het leuk vinden !!

    Een trouwe FAN.

  3. tom woltinge /

    ben nog steeds trots op je kanjer

  4. Sanne /

    Oh oh oh! Ligt de Libelle al in de winkel?! *schrijft deze snel op haar ‘boodschappen’lijstje*

    Tja, hoe ontstaat een mediacircus? Onverwachts. Als een trein zonder noodrem en jij hebt niet de controle over de bestemming. Natuurlijk is aandacht leuk en fijn, maar het kan ook stiekem een druk opleggen. Dat dat wat je doet ineens écht iets is. En dat je daar dan ook aan moet voldoen. En dan wordt iets fijns en leuks ineens een soort verplichting. Met allemaal randzaken waar je eigenlijk helemaal geen zin in hebt.

    Ja, je navel is mooi, maar niet voor iedereen om zomaar te zien. Kies dus met je hart en durf gewoon hardop nee te zeggen als iets je niet zint. Dan trekt het circus vanzelf weer aan je voorbij.

reageer op dit bericht


Click on form to scroll

Archief

> <
Jan Feb Mrt Apr Mei Jun Jul Aug Sep Okt Nov Dec
Jan Feb Mrt Apr Mei Jun Jul Aug Sep Okt Nov Dec
Jan Feb Mrt Apr Mei Jun Jul Aug Sep Okt Nov Dec
Jan Feb Mrt Apr Mei Jun Jul Aug Sep Okt Nov Dec